Marlin BurkunkHet toppunt van analoge media: de magneetband om informatie op te slaan. Ken je hem nog? Met je tong tussen je tanden en je vingers op de Rec en de Play knop zat je bij je radiocassetterecorder ingespannen te wachten op het gouden moment om de opname te starten.
Begin 1991 kreeg ik van een stoer meisje dat ik ontmoet had in café de Lelie, waar ik op zaterdagmiddag met mijn studentenvoetbalelftal borrelde, een envelop opgestuurd. Daar zat een bandje in. Met haar favoriete muziek: van Joni Mitchel via Van Morrison tot Miles Davis. Ik had nog een walkman en stopte het bandje verwachtingsvol in het apparaat. Maar de walkman was oud en tijdens het bluesnummer One Meat Ball raakte de band verstrikt in de afspeelknop. Ik haalde het gehavende bandje uit het apparaat en ben toen een half uur bezig geweest om met een potlood het lint zonder vouwen weer strak op het ene spoeltje te winden. Daarna kon ik de boel gelukkig toch nog afdraaien.
Ik was onder de indruk van de muziek. Toch maar weer eens afspreken met die tante… De rest is geschiedenis: 30 jaar later hebben we drie kinderen en luisteren op zaterdagmiddag op Spotify nog steeds naar dezelfde muziek. De naam van de playlist is natuurlijk ‘Oude Lullenmuziek’
Begin 1991 kreeg ik van een stoer meisje dat ik ontmoet had in café de Lelie een envelop opgestuurd. Daar zat een bandje in. Met haar favoriete muziek: van Joni Mitchel via Van Morrison tot Miles Davis. Tijdens het bluesnummer One Meat Ball raakte de band verstrikt in de afspeelknop van mijn walkman. Ik haalde het gehavende bandje eruit en ben een half uur bezig geweest om met een potlood het lint zonder vouwen weer strak op het ene spoeltje te winden.
Het bandje is tegelijk selectie, boodschap en kwetsbaar mechaniek. Iemand zegt met een reeks nummers: dit ben ik, luister. Wanneer de tape verstrikt raakt, moet de ontvanger letterlijk moeite doen om die boodschap te redden.
Een medium en een relatie kunnen dezelfde eigenschap delen: kwetsbaarheid vraagt om zorg. Het potlood is bijna even belangrijk als de muziek. Het cassettebandje is een liefdesbrief zonder zinnen.
Oppervlaktelaag — Een rechthoekig plastic doosje met twee spoeltjes en een dunne magnetische band.
Technische laag — Muziek wordt fysiek als een lange strook in het voorwerp bewaard.
Handelingslaag — Opnemen vraagt timing. Terugspoelen kost tijd. Een storing wordt met een potlood en geduld hersteld.
Sociale laag — Een zelf samengesteld bandje is een persoonlijke boodschap: niet alleen nummers, maar smaak en stemming.
Liefdeslaag — Het bandje staat aan het begin van een relatie. Muziek fungeert als kennismaking.
Overgangslaag — Dezelfde muziek verhuist later naar Spotify. De geluidsdrager verdwijnt, de selectie blijft.
Dieptelaag — Het verlangen jezelf via muziek aan een ander bekend te maken.
Een samengesteld cassettebandje was arbeidsintensief. De maker moest nummers kiezen, bronnen klaarzetten en de opname precies starten en stoppen. Daardoor werd tijd onderdeel van het geschenk.
Het verstrikte lint toont de kwetsbaarheid van analoge informatie. Tegelijk was de techniek begrijpelijk genoeg om met een potlood te worden gerepareerd.
De overgang naar Spotify verandert vrijwel alles. Toch blijkt de diepste functie dezelfde: muziek ordent een relatie en maakt een gezamenlijk verleden hoorbaar.
De vier beste lp s van de Rolling Stones; Bankschroef; VPRO-gids; analoge flipperkast; wandtelefoon met draaischijf.
